جميل آزادمنش
گروه جامعه: حضور خودجوش شهروندان در صحنه حوادث اگرچه در بسياري از موارد از حس انساندوستي و تلاش براي کمک ناشي ميشود، اما تجمع براي تماشاي حادثه يا ثبت فيلم و عکس ميتواند مسير فعاليت آتشنشانان و نيروهاي اورژانس را محدود کند. گاهي يک قدم کنار رفتن، بيشتر از نزديک شدن به حادثه به امدادرساني و کاهش خسارت کمک ميکند. صداي آژير که در خيابانهاي شهر ميپيچد، براي نيروهاي امدادي معناي ديگري دارد.
يعني زمان اهميت دارد و هر لحظه ميتواند در سرنوشت حادثه اثرگذار باشد.ممکن است انساني گرفتار دود و آتش شده باشد، مصدومي نيازمند انتقال فوري باشد يا آتشي در حال سرايت به واحدها و ساختمانهاي مجاور باشد. در چنين شرايطي چند دقيقه و حتي چند ثانيه ميتواند براي نجات جان افراد و مهار آتش تعيينکننده باشد.
اما براي بخشي از جمعيتي که خود را به محل حادثه ميرسانند، ماجرا گاهي به يک صحنه ديدني تبديل ميشود. تلفنهاي همراه بالا ميرود و حلقهاي از تماشاگران شکل ميگيرد. بعضيها با نيت کمک آمدهاند، اما کمک هميشه در نزديک شدن به محل حادثه خلاصه نميشود. گاهي يک قدم عقب رفتن، بزرگترين کمک است.
حريق يک فروشگاه لوازم خانگي در خيابان زند مهاباد که هفت مصدوم برجا گذاشت، بار ديگر اين موضوع را به ميان آورد. در اين حادثه سه دستگاه آمبولانس براي امدادرساني به محل اعزام شدند و چهار نفر از مصدومان نيز براي ادامه درمان به بيمارستان انتقال يافتند.اهميت حضور سريع نيروهاي آتشنشاني فقط به نجات افراد حاضر در محل حادثه محدود نميشود. در يک آتشسوزي، زمان براي مهار آتش و جلوگيري از گسترش آن نيز اهميت زيادي دارد.
اگر حريق در دقايق نخست کنترل نشود، ميتواند از يک واحد تجاري يا مسکوني به واحدهاي مجاور سرايت کند و خسارتي چند برابر بر جاي بگذارد. به همين دليل مسير رسيدن خودروهاي آتشنشاني بايد باز باشد.
هر خودرويي که در مسير توقف کند يا هر فردي که براي تماشاي حادثه جلو بيايد، ميتواند بخشي از فضاي مورد نياز نيروهاي امدادي را از بين ببرد. اين تاخير شايد کوتاه باشد، اما در يک آتشسوزي ميتواند دامنه حادثه و ميزان خسارت را افزايش دهد.
آتشنشاني و اورژانس مهاباد بارها از مردم خواستهاند هنگام وقوع حوادث از تجمع در محل خودداري کنند. اين هشدارها نشان ميدهد هنوز اهميت فاصله گرفتن از محل حادثه براي بخشي از شهروندان به اندازه کافي جدي گرفته نشده است.فيلم گرفتن از يک حادثه شايد براي ثبت يک لحظه جذاب باشد، اما براي امدادگري که منتظر عبور است، هر ثانيه اهميت دارد. او براي ثبت تصوير به محل حادثه نيامده است.بايد آتش را مهار کند، محدوده را ايمن سازد، مصدوم را پيدا و منتقل کند و از گسترش حريق جلوگيري کند. از سوي ديگر، نزديک شدن به محل حادثه براي شهروندان نيز بيخطر نيست.ماه گذشته آتشسوزي مرتبط با نگهداري بنزين در يکي از محلات مهاباد به مصدوميت پنج نفر انجاميد. چنين حوادثي نشان ميدهد حضور افراد غيرمسئول در محدوده خطر ميتواند آنها را نيز با دود، سوختگي، انفجار و ديگر مخاطرات روبهرو کند.
فرهنگ مواجهه با حادثه فقط دانستن شمارههاي امدادي نيست. بخشي از اين فرهنگ آن است که بدانيم پس از رسيدن نيروهاي امدادي، بهترين کمک ما فاصله گرفتن و باز گذاشتن مسير است.شهروندان در چنين لحظاتي سه وظيفه ساده دارند: اطلاعرساني، کنار رفتن و باز گذاشتن مسير. شايد تصوير يک آتشسوزي براي شبکههاي اجتماعي جذاب باشد، اما هيچ فيلمي ارزش آن را ندارد که حتي چند ثانيه از زمان يک عمليات امدادي را بگيرد.همان چند ثانيه ممکن است براي نجات يک انسان، مهار آتش يا جلوگيري از خسارت بيشتر تعيينکننده باشد. آتشنشان براي ثبت تصوير نيامده است. آمده تا حادثه را مهار کند و از گسترش آن جلوگيري کند.به گزارش آرازآذربايجان به نقل از ايرنا، شايد بهترين تصوير از فرهنگ شهروندي در يک حادثه، خياباني باشد که مردم در آن کنار کشيدهاند و راه را براي آتشنشاني و اورژانس باز گذاشتهاند. چون در لحظه حادثه، قهرمان هميشه آن کسي نيست که جلو ميرود.گاهي قهرمان کسي است که راه را براي نجات انسانها، مهار آتش و جلوگيري از خسارت بيشتر باز ميکند.